1-1: Từ Lập Trình Viên Alipay Đến Ngôi Sao Rising Designer Toys — Hành Trình Khởi Nghiệp Thập Kỷ Của Wu Wendong
Wu Wendong, nhà sáng lập TNTSPACE, tốt nghiệp Khoa Khoa học Máy tính Đại học Tứ Xuyên trước khi gia nhập Alipay với vai trò kỹ sư phần mềm. Đây không phải câu chuyện điển hình của "sinh viên nghệ thuật xây dựng thương hiệu designer toys", mà là câu chuyện bất thường của "lập trình viên crossover vào industry designer toys."
Sau khi rời Alipay, Wu Wendong trải qua ba lần khởi nghiệp.
Lần khởi nghiệp đầu tiên là app đẩy thông tin tên Best Love. Venture thứ hai là app gamified tên Will. Cả hai dự án đều không sinh lời.
Mãi đến lần khởi nghiệp thứ ba, anh mới đạt được thành công có ý nghĩa đầu tiên: app máy claw trực tiếp tên Cute Claw Machine. Người dùng có thể điều khiển máy claw thật từ xa online, và bất kỳ giải thưởng nào họ thắng sẽ được gửi trực tiếp đến họ. Dự án này kiếm cho anh 1 triệu RMB đầu tiên và quan trọng hơn, cho anh hiểu biết sâu sắc về cộng đồng anime, gaming và Gen Z consumer.
Năm 2019, Wu ra mắt venture thứ tư: Blind Box Planet, một nền tảng aggregation blind box bán sản phẩm từ nhiều thương hiệu.
Nhưng làm distributor thật khó. Bất cứ khi nào brand partner hết inventory, công ty không thể fulfill orders, dẫn đến làn sóng khiếu nại khách hàng. Bản chất đường cùng của kinh doanh distribution khiến Wu nhận ra điều quan trọng:
Thay vì làm channel cho brand khác, tốt hơn nhiều là tạo original IPs của riêng mình.
Và nhận thức đó dẫn đến sự ra đời của TNTSPACE.
TNTSPACE được thành lập năm 2022 — trớ trêu thay, trong một trong những giai đoạn đen tối nhất của industry designer toys. Cùng năm đó, giá cổ phiếu POP MART giảm mạnh, với doanh thu hàng năm giảm xuống còn 4.62 tỷ RMB và lợi nhuận ròng điều chỉnh giảm xuống 570 triệu RMB.
1-2: Hành Trình 15 Năm Của POP MART — Từ Tạp Hóa Đến Đế Chế Hàng Tỷ
Khác với sự trỗi dậy nhanh chóng của TNTSPACE, đế chế kinh doanh của POP MART được xây dựng dần dần trong hơn 15 năm.
Khi POP MART mở cửa hàng đầu tiên ở quận Zhongguancun Bắc Kinh năm 2010, nó chỉ là một nhà bán lẻ lifestyle bán đồ gia dụng, điện tử và hàng văn hóa.
Điểm bước ngoặt đến vào năm 2015.
Team đột nhiên nhận ra rằng một đồ chơi sưu tầm Nhật Bản tên Sonny Angel đóng góp gần một phần ba tổng doanh số cửa hàng. Lần đầu tiên, nhà sáng lập Wang Ning nhận thức rõ ràng rằng tiềm năng thị trường của designer toy IPs lớn hơn bất cứ ai tưởng tượng.
Năm 2016, POP MART ký hợp đồng với nghệ sĩ Hong Kong Kenny Wong và ra mắt original in-house IP đầu tiên thực sự: Molly, cô bé với biểu hiện mím môi đặc trưng.
1-3: Sự Đối Đầu Của Cũ Và Mới — Trò Chơi "Khoảng Cách Thời Gian" Giữa TNTSPACE Và POP MART
Khi so sánh timeline tăng trưởng của TNTSPACE và POP MART, một pattern thú vị xuất hiện: hai công ty mỗi bên captured một golden window khác nhau trong industry designer toys.
Giai đoạn breakout của POP MART đến giữa 2016 và 2018.
Lúc đó, thị trường designer toys Trung Quốc vẫn largely là đại dương xanh. Sự xuất hiện của Molly填补 một khoảng trống lớn trong thị trường, trong khi business model blind box bản thân chưa được fully validate ở quy mô lớn.
POP MART không chỉ exploring con đường từ zero đến one — mà còn defining rules của toàn bộ category.
Cửa sổ cơ hội của TNTSPACE, ngược lại, xuất hiện giữa 2022 và 2024.
Đến lúc đó, thị trường designer toys đã mature. Người tiêu dùng không còn xa lạ với blind box, nhưng nhu cầu became increasingly fragmented và emotionally segmented.
Một số consumers tìm kiếm emotional healing.
Một số muốn coolness và individuality.
Số khác craving companionship và emotional comfort.
TNTSPACE captured sự chuyển dịch này sang "layered emotional demand" bằng cách sử dụng IP positioning chính xác cao:
DORA đại diện cho rebellious coolness và independent identity.
Zoraa thể hiện softness, healing, và emotional comfort.
Through chiến lược này, TNTSPACE successfully carved out highly specific consumer communities của riêng mình.
1-4: Tăng Trưởng Ngược Dòng — TNTSPACE Đột Phá Như Thế Nào Trong Thời Kỳ Suy Thoái Industry 2022
2022 được ghi nhớ rộng rãi là "mùa đông" của industry designer toys.
Giá cổ phiếu POP MART giảm một nửa từ đỉnh, trong khi cả doanh thu và lợi nhuận đều giảm mạnh. Sự tự tin trong toàn bộ sector rơi xuống mức thấp nhất trong lịch sử across capital markets.
Và tuy nhiên, chính trong năm đó TNTSPACE hoàn tất đăng ký công ty, assembled core team, và bắt đầu phát triển original IP đầu tiên.
Vào thời điểm toàn bộ industry trở nên cautious và defensive hơn, TNTSPACE thực hiện ba moves highly unconventional đi ngược prevailing market consensus.
Thứ Nhất: Kiên Trì Phát Triển Original IP
Vào thời điểm đó, thị trường tràn ngập các sản phẩm blind box dựa trên licensed IPs. Disney, Marvel, Sanrio và các globally recognized franchises khác chiếm thị phần thống trị.
TNTSPACE chọn con đường khác.
Công ty kiên trì rằng khoảng 95% portfolio IP của họ sẽ là original creations phát triển nội bộ.
1-5: "Hiệp Hai" Của Industry Designer Toys — Còn Bao Nhiêu Cơ Hội Cho Thương Hiệu Mới?
Nếu những năm 2016 đến 2020 được coi là "hiệp đầu" của industry designer toys — marked by sự trỗi dậy của blind box và IPO của Pop Mart — thì giai đoạn từ 2022 trở đi có thể xem là "hiệp hai" của industry. Trong phase mới này, sự trỗi dậy của TNTSPACE đã trở thành một trong những developments đáng chú ý nhất.
Thay đổi lớn đầu tiên trong hiệp hai là market segmentation. Trong quá khứ, designer toy consumers khá homogeneous: chasing trending IPs, collecting figures để display, và seeking social recognition. Ngày nay, phụ nữ 18-39 tuổi đã trở thành dominant consumer group, và entirely new subcategories đã xuất hiện xung quanh different emotional needs. Một số consumers tìm kiếm "independent cool-girl" energy mà DORA đại diện, số khác muốn "soft and healing" companionship của Zoraa, trong khi số khác resonate với "youthful growth" narrative của Rayan. Kỷ nguyên mà một IP đơn lẻ có thể dominate toàn bộ thị trường đã kết thúc. Sự segmentation ngày càng tăng này tạo ra opportunities cho differentiation về size, materials, character design, và pricing.
Thay đổi thứ hai là sự shift trong channel strategy — từ aggressive online customer acquisition sang full-chain offline integration. Pop Mart đã xây dựng strong moat thông qua directly operated retail stores và Robo Shops. Ngược lại, TNTSPACE đã áp dụng lighter-asset approach, partnering với hơn 5.000 retail terminals và hơn 50 major strategic distributors, hình thành channel strategy fundamentally different từ Pop Mart.
Thay đổi thứ ba là capital markets đã trở nên far more cautious. Từ nửa cuối 2023, TNTSPACE reportedly đã có frequent discussions với investment institutions. Một trong những rumors được lưu hành rộng rãi nhất là công ty đã nhận investment từ Source Code Capital, raising several hundred million RMB. Tuy nhiên, investor enthusiasm không automatically establish clear valuation logic. Như một consumer-sector investor đã comment: "Khó khăn thực sự trong funding new brands là mọi investor đều hỏi cùng một câu hỏi — thị trường này còn có thể lớn đến mức nào? TNTSPACE có thực sự là Pop Mart tiếp theo không?"
Endgame của hiệp hai industry có thể cuối cùng trông như thế này: Pop Mart evolve thành "platform-style" company, building ecosystem moat thông qua massive IP matrix và global network of directly operated stores; trong khi TNTSPACE position itself là "vertical specialist", focusing vào deep development của original IPs và highly engaged community operations. Hai con đường khác nhau — mỗi con đường có strengths riêng.
